Orijinalini görmek için tıklayınız : Dersim Halk Oyunları


by@oktay
24.10.2006, 08:47
ŞAHİN UÇURDUM

Bu oyunun en önemli figürü tohum serpmektir.İlçemiz geçimini tarımla sağladığı için bu oyundaki tohum serpme de buradan gelmektedir.Oyun düğünlerde oynanmaz.Yörenin tarımcılıkla uğraştığını belirtmek için eskiden beri halk oyunlarında giriş oyunu olarak oynanmaktadır.Oyunun müziği kendiliğinden oluşmuş ve zamanla değişik ritimlerde çalınarak şimdiki halini almıştır.Oyun ismini tarlaya tohum serptikten sonra uçurulan kuştan almıştır.Bu kuş tarlaya serpilen tohumların kuşlar tarafından yenmemesi için uçurulur.Ancak buradaki kuş herhangi bir kuş olabilir.Ağzından şahin olarak çıktığı için bu adla anılmaktadır.

KARAÇOL

Geçmişi çok eskiye dayanan yöremizde çok sevilen ve bilinen bir halk oyunudur.Karaçol yani (Dik halay) daha çok düğünlerde oynanan bir oyundur.O kadar sevilen bir oyundur ki oyunun ezgisini duyan Ovacıklılar iş yaparken bile olduğu yerde ayaklarını kımıldatmaya başlar.Oyunun en önemli figürü parmak uçlarıyla oynanmasıdır.Bir süre oynandıktan sonra topuklar yerden kalkar,dizler çekilerek oyuna devam edilir.Daha sonra oyuncular gruplar halinde köşelere dağılarak güzel bir figür ortaya çıkarırlar.oyunun sonrasına doğru oyunun zezeke kısmı oynanır.Tüm oyuncular grubun başındaki oyuncuya dönerek,müzik eşliğinde eğilerek,sağa-sola yaylanarak oyuna devam ederler.Bu arada ezginin ritmi giderek düşer.Baştaki oyuncu döner ve bütün ekip hep beraber üç defa oturarak birleşirler.Daha sonra hızlı oynamaya geçilir.

KEÇİKO

Bu oyunun geçmişi çok eskiye dayanır.Oyun yaşlılar tarafından oynanır.Oyun yaşlılar tarafından daha ağır bir ritimle,gençler tarafından ise daha hızlı bir ritimde oynanır.Oyunun oyuncusu sayısı fazla ise ikişer gruplar halinde,az ise,bir grup halinde arka arkaya dizilerek;köprü figürü oluşturularak oynanır.Bir süre bu şekilde oynandıktan sonra ilk baştaki iki kişi köprünün içinde geçerek;iki elini birbirine vurarak ayrılır.Bu figür tüm oyuncular tarafından sırasıyla yapılır.

GULE

Ovacıkta gençlerden biri gule adında bir kıza sevdalanır.Kız sevdalı gence yüz vermez.Bunun üzerine aşkına karşılık bulamayan genç bir türkü yakarak,sevdiği kızı türkünün dizelerinde ölümsüzleştirir.Bu türkü ile kendini avutan genç sevdalı,sevdiği kızın hayaliyle derbeder bir şekilde yaşamaya devam eder.Sevdalı gencin bu haline dayanamayan ovacık halkı onun bu sevdasını yaşatmak adına söz konusu bu türküyü oyunlaştırmıştır.ovacıkta gule oyunu sevdalı gencin içine girdiği aşk çıkmazını ifade etmek için,iki adım ileri,bir adım geri şeklinde oynanmaktadır.

FADİKE

Ovacık yöremize ait bu oyun,Fadike isimli genç ve güzel bir kızın öyküsünü anlatmaktadır.Fadike,ailesi tarafından küçük yaşta sevmediği biri ile,zorla evlendirilir.Fadike nin sevdelısıda bunun üzerine bir türkü yakar.Keza Fadike de sevdalı delikanlıya ilgi duymaktadır.Fadike ile sevdalısının dillere destan aşkı Fadike türküsünün mısralarıyla ölümsüzleşmiştir.Fadike oyunu kızlı-erkekli el ele tutuşularak oynanan bir halk oyunudur.Figür olarak fazla çeşitlilik göstermez.Oyun oynanırken zurna bir anda susar,Fadike türküsü otantik yapısına uygun bir biçimde oyuncular tarafından aşağıdaki şekilde söylenerek oynanır.

Oy Fadike,Fadike

Bugün olmuş veyveke(gelin)

Eşi kendisine denk değil

Yazık günah bu çeneke(kıza)

Evlenme nedir? Bilmiyor

Çocuklarla oynuyor

Biri bir şey söylediğinde

Oturup ağlıyor

BAYGIN

Baygın oyunu sadece ovacık yöremizde oynanan hızlı başlayıp daha sonra yavaşlayan ve tekrar hızlanan ritmik bir oyundur.Baygın oyunu daha çok düğünlerde davul-zurna eşliğinde oynanır.Oyunun en önemli figürü oyuncuların oldukları yerde sağdan sola doğru yaylanmalarıdır.Oyuncular,sağdan sola doğru yaylanarak birbirlerine kavuşamayan ve üzüntülerinden baygınlık geçiren aşık ile sevgilinin söz konusu içinde bulundukları halet-i ruhiyatlarını bu figürde yansıtır.Oyun (Baygın)ismini bu figürden alır.


FOKLOR KIYAFETLERİ

BAŞLIK:Kız ve erkekler başlarına poşu takarlar.Kızlar poşuyu tacın üzerine bağlarlar.Poşunun üzerine de etrafı oyalı tülbent dolarlar.Bu dolayış yöreye özgüdür.

GİYSİ:Temel giysi olarak üç etek giyilir.Üç eteyiğin antik bir değeri vardır.Tamamen renkli ve işlemeli bir giysidir.Adından da anlaşılacağı gibi üç parçadan oluşmaktadır.Bele sarılan şalın üzerine siyah renkli kuşak ve peştamal bağlanır.Kollara kolçak geçirilir.Üç eteğin altına renkli satenden dikilmiş pijama ve ayaklara çarık giyilir.Erkek oyuncular tarafından siyah renkli şalvar giyilir.Şalvarın üzerine de beyaz kolalı gömlek giyilir.Gömlek siyah renkli cepkenle bütünleştirilir.Ayaklara da kızlar da olduğu gibi yünden yapılmış beyaz çorap ve çarık giyilir.

eylüleren
24.10.2006, 12:10
bilgilendirme için sağol birde oynayabilsem en büyük sorunlarımdan biri bu ama azmettim öğreneceğim...

Son Yaprağıydı
24.10.2006, 12:43
FADİKE

Ovacık yöremize ait bu oyun,Fadike isimli genç ve güzel bir kızın öyküsünü anlatmaktadır.Fadike,ailesi tarafından küçük yaşta sevmediği biri ile,zorla evlendirilir.Fadike nin sevdelısıda bunun üzerine bir türkü yakar.Keza Fadike de sevdalı delikanlıya ilgi duymaktadır.Fadike ile sevdalısının dillere destan aşkı Fadike türküsünün mısralarıyla ölümsüzleşmiştir.Fadike oyunu kızlı-erkekli el ele tutuşularak oynanan bir halk oyunudur.Figür olarak fazla çeşitlilik göstermez.Oyun oynanırken zurna bir anda susar,Fadike türküsü otantik yapısına uygun bir biçimde oyuncular tarafından aşağıdaki şekilde söylenerek oynanır.

Oy Fadike,Fadike

Bugün olmuş veyveke(gelin)

Eşi kendisine denk değil

Yazık günah bu çeneke(kıza)

Evlenme nedir? Bilmiyor

Çocuklarla oynuyor

Biri bir şey söylediğinde

Oturup ağlıyor


evet çoğunu biliyorum,ama bu benim için çok ayrı henüz oyununu görmesem de bu türkü çok hoşuma gider benim..müziği hareketli olsa da,hüzünlüdür oldukça..kardeş türküler de seslendiriyo dinlemenizi tavsiye ederim..

teşekkürler can

by@oktay
24.10.2006, 16:12
[QUOTE=eylüleren;269669]bilgilendirme için sağol birde oynayabilsem en büyük sorunlarımdan biri bu ama azmettim öğreneceğim...[/QUo

bulundugun yer lerde dersim kültür dernekleri varsa oralara git genelde dersim kültür dernekleri sizi yonledirir ve bu oyunları sizlere ogretirlerbi zorlugu yok oyunların nede olsa kültürümüzde var

by@oktay
24.10.2006, 16:14
evet çoğunu biliyorum,ama bu benim için çok ayrı henüz oyununu görmesem de bu türkü çok hoşuma gider benim..müziği hareketli olsa da,hüzünlüdür oldukça..kardeş türküler de seslendiriyo dinlemenizi tavsiye ederim..

teşekkürler can


muzigi kadar kendiside güzxeldir çok güzel bir oyun tavsiye ederim

ozgurgunler
24.10.2006, 21:25
dersim halk oyunları çok güzeldir. hele sopalarla oynanan bir tanesi var ki sormayın görmek ve bilmek gerekir

by@oktay
25.10.2006, 08:52
dersim halk oyunları çok güzeldir. hele sopalarla oynanan bir tanesi var ki sormayın görmek ve bilmek gerekir

haklısın çok güzel

eylüleren
25.10.2006, 22:19
evet çoğunu biliyorum,ama bu benim için çok ayrı henüz oyununu görmesem de bu türkü çok hoşuma gider benim..müziği hareketli olsa da,hüzünlüdür oldukça..kardeş türküler de seslendiriyo dinlemenizi tavsiye ederim..

teşekkürler can


yazın bana artık öğretirsin görüşürüsek öyle değilmi esenciğim:thumbup1: :thumbup1:

Son Yaprağıydı
25.10.2006, 22:25
yazın bana artık öğretirsin görüşürüsek öyle değilmi esenciğim:thumbup1: :thumbup1:


oyy ablam biliyorum dedim yani izledim çoğunu yoksa keşkeee bilsem:crying:

eylüleren
25.10.2006, 22:27
oyy ablam biliyorum dedim yani izledim çoğunu yoksa keşkeee bilsem:crying:


idare ederiz artık esen olduğu kadar canım:) :)



bulundugun yer lerde dersim kültür dernekleri varsa oralara git genelde dersim kültür dernekleri sizi yonledirir ve bu oyunları sizlere ogretirlerbi zorlugu yok oyunların nede olsa kültürümüzde var
by@oktay

bulunduğumuz yerde derneğimiz var aslında gidip görüşeceğim en iyisi bu kendi kültürümüzü oyunlarımızı en iyi derneğimizden öğrenebiliriz...
__________________

Mansuri
25.10.2006, 22:40
Ya biz Fadike'de Karaçol oynama gibi bi cahillik yapıyoruz. Araştırıp öğrenecem onu da... Teşekkürler Oktay

by@oktay
27.10.2006, 02:59
idare ederiz artık esen olduğu kadar canım:) :)



bulundugun yer lerde dersim kültür dernekleri varsa oralara git genelde dersim kültür dernekleri sizi yonledirir ve bu oyunları sizlere ogretirlerbi zorlugu yok oyunların nede olsa kültürümüzde var
by@oktay

bulunduğumuz yerde derneğimiz var aslında gidip görüşeceğim en iyisi bu kendi kültürümüzü oyunlarımızı en iyi derneğimizden öğrenebiliriz...
__________________

bence çok ii olur hiç kaçirma dernkelrimizin bizlere ihtiyaci var nede olsa kültürümüzü birilerine yatsıtmamız için bizim bir kurum alanımızdır

by@oktay
27.10.2006, 03:00
Ya biz Fadike'de Karaçol oynama gibi bi cahillik yapıyoruz. Araştırıp öğrenecem onu da... Teşekkürler Oktay

neden cahillik kelimesini kullandınki anlam veremiyorum