acareftelya
05.11.2006, 22:13
Alevi Devletler
Alevilik bir muhalefet hareketi olarak ortaya çıktığı için yönetim ideolojisine uygun değildi. Buna karşın siyasal-sosyal-ekonomik gelişmeler, zaman zaman Alevi güçlerin iktidara gelmesine de yol açtı. Böylece bazı Alevi devletleri ve beylikleri ortaya çıktı. Bunların belli başlıları şunlardır:
Fatımi Devleti: Bu devletin ismi, Peygamberin kızı Fatıma'dan gelir ve Fatımasoylular demektir.
Fatımi Devleti 909 yılında Ubeydullah tarafından kuruldu. Kuzey Afrika da dahil olmak üzere Kufe'yi bile ele geçiren Fatımiler, Kahire'yi kurdular ve burasını başkent yaptılar. Bu devlet 1171 yılında Türk padişahı Nureddin tarafından yıkıldı.
Bugünkü El Ezher üniversitenin de kurucusu olan Fatımiler İslam dünyası içinde fikir rönesansı yaratmışlar ve İslam'ı okul yoluyla Hindistan'a sokmuşlardır.
Deylemli Büveyhoğulları Devleti: Bunlar Abbasilere bağlı iken 935 yılından itibaren bağımsızlık kazandılar ve yüzyıl boyunca egemenliklerini sürdürdüler. Şiraz'ı merkez yapan Büveyhoğulları (18 Zilhicce h. 352'de) 964 yılında Gadir-i Humm nedeniyle Gadir Bayramı'nı başlattılar ve bunu Bağdat'ta yaptılar. Yine bunların hükümdarlarından Adudüddevle, Hazreti Ali'nin bilinmeyen mezarını ortaya çıkarttırdı orayı ve bir ziyaret makamı haline getirtti. Bu padişah İmam Hüseyin'in kabrini de yeniden yaptırtmıştır.
Aridoğulları Devleti: 939'da Şam, Trablus, Taberiye bölgesinde kuruldu. Rayıkoğlu Muhammed'in kurduğu bu devlet onun ölümüyle de yıkıldı.
Tağlibi Hamdanoğulları Beylikleri: Arap kökenli bu beyliklerden birincisi 905 yılından 978 yılına kadar Musul'da egemen olmuş idi. Aynı sürede bu ailenin bir kolu da Halep'te yönetimi elinde bulundurmuştur.
Lazkiye Tenuhiler Devleti: Bu beylik de 968 yılında kuruldu ve 1084 yılına kadar bağımsız kalabildi.
Hammudoğulları Devleti: Bunlar Endülüs'te (İspanya) 1016 yılında bağımsızlıklarını ilan ettiler ve 42 yıl bağımsız olarak yaşadılar.
Ahmeroğulları Devleti: Bunlar da İspanya'da, Zaragoza dolaylarında 1232 yılında bağımsızlıklarını ilan ettiler. Bunlar 1490 yılına kadar bölgenin egemeni idiler. Haçlı kuvvetleri Ahmeroğulları Devletini 1490 yılında yıkmıştır.
İsmaili Devleti: 1070'lerden sonra Hasan Sabbah tarafından kurulmuş olan bu devlet, İslam dünyasında gerilla eylemlerini organize etmesiyle ünlü idi. Bu devlet 1256 yılında Moğol Hakanı Hülagü tarafından yıkılmıştır. (Kaynak: Muhammed Emin Galib et-Tavil, Nusayriler, s. 159 vd.)
Safavi Devleti: Fatımilerle birlikte, Alevilerin en büyük iki devletinden birisidir. Bu devletin kurucuları Türklerdir. 1501 yılında Erdebilli Şah İsmail'in kurduğu bu devlet 18. yüzyılın ilk çeyreğine kadar yaşamıştır.
Alevilik bir muhalefet hareketi olarak ortaya çıktığı için yönetim ideolojisine uygun değildi. Buna karşın siyasal-sosyal-ekonomik gelişmeler, zaman zaman Alevi güçlerin iktidara gelmesine de yol açtı. Böylece bazı Alevi devletleri ve beylikleri ortaya çıktı. Bunların belli başlıları şunlardır:
Fatımi Devleti: Bu devletin ismi, Peygamberin kızı Fatıma'dan gelir ve Fatımasoylular demektir.
Fatımi Devleti 909 yılında Ubeydullah tarafından kuruldu. Kuzey Afrika da dahil olmak üzere Kufe'yi bile ele geçiren Fatımiler, Kahire'yi kurdular ve burasını başkent yaptılar. Bu devlet 1171 yılında Türk padişahı Nureddin tarafından yıkıldı.
Bugünkü El Ezher üniversitenin de kurucusu olan Fatımiler İslam dünyası içinde fikir rönesansı yaratmışlar ve İslam'ı okul yoluyla Hindistan'a sokmuşlardır.
Deylemli Büveyhoğulları Devleti: Bunlar Abbasilere bağlı iken 935 yılından itibaren bağımsızlık kazandılar ve yüzyıl boyunca egemenliklerini sürdürdüler. Şiraz'ı merkez yapan Büveyhoğulları (18 Zilhicce h. 352'de) 964 yılında Gadir-i Humm nedeniyle Gadir Bayramı'nı başlattılar ve bunu Bağdat'ta yaptılar. Yine bunların hükümdarlarından Adudüddevle, Hazreti Ali'nin bilinmeyen mezarını ortaya çıkarttırdı orayı ve bir ziyaret makamı haline getirtti. Bu padişah İmam Hüseyin'in kabrini de yeniden yaptırtmıştır.
Aridoğulları Devleti: 939'da Şam, Trablus, Taberiye bölgesinde kuruldu. Rayıkoğlu Muhammed'in kurduğu bu devlet onun ölümüyle de yıkıldı.
Tağlibi Hamdanoğulları Beylikleri: Arap kökenli bu beyliklerden birincisi 905 yılından 978 yılına kadar Musul'da egemen olmuş idi. Aynı sürede bu ailenin bir kolu da Halep'te yönetimi elinde bulundurmuştur.
Lazkiye Tenuhiler Devleti: Bu beylik de 968 yılında kuruldu ve 1084 yılına kadar bağımsız kalabildi.
Hammudoğulları Devleti: Bunlar Endülüs'te (İspanya) 1016 yılında bağımsızlıklarını ilan ettiler ve 42 yıl bağımsız olarak yaşadılar.
Ahmeroğulları Devleti: Bunlar da İspanya'da, Zaragoza dolaylarında 1232 yılında bağımsızlıklarını ilan ettiler. Bunlar 1490 yılına kadar bölgenin egemeni idiler. Haçlı kuvvetleri Ahmeroğulları Devletini 1490 yılında yıkmıştır.
İsmaili Devleti: 1070'lerden sonra Hasan Sabbah tarafından kurulmuş olan bu devlet, İslam dünyasında gerilla eylemlerini organize etmesiyle ünlü idi. Bu devlet 1256 yılında Moğol Hakanı Hülagü tarafından yıkılmıştır. (Kaynak: Muhammed Emin Galib et-Tavil, Nusayriler, s. 159 vd.)
Safavi Devleti: Fatımilerle birlikte, Alevilerin en büyük iki devletinden birisidir. Bu devletin kurucuları Türklerdir. 1501 yılında Erdebilli Şah İsmail'in kurduğu bu devlet 18. yüzyılın ilk çeyreğine kadar yaşamıştır.