izmirksk
05.12.2005, 13:47
aşil, mitoloıjik bir varlık.bir nevi yarı tanrı.
kaplumbağa ile aşil in yarışı en az 25 asırdır felsefecilerin uzlaşamadığı bir konudur.
zenon paradoksu olarak bilinir.
olayı şöyle anlatalım.mesela aşil saatte 600 metre yol alsın.kaplumbağa ise saatte 60 metre yol alsın.biz bunları şimdilik böyle farzedelim
ve yarışa kaplumbağa, 600 metre önce başlasın
1 saat sonra aşil 600 metreye ulaşacaktır.kaplumbağa ise 660 metreye ulaşmış olacaktır.10 dakika sonra aşil 700 metreye varırken kaplumbağa 670 metrede olacaktır yani aşil,1 saat 10 dakikadan dahada kısa bir sürede kaplumbağayı geçecektir.şimdi asıl sorun 25 asırdır bunun halen tarşılıyor olması
evet gerçek yaşamda da böyle olur ama felsefi temelde halen uzlaşı yok
sebebi ise şu.
aşil,kaplumbayı yakalamak için sonsuz iş yapması gerekiyor.önce x1 yoluna sonra x2 yoluna ...yani sonsuz iş yapması gerekiyor.
bir başka yaklaşım ise şu.aşil, kaplumbayı yakalamak için mesela 1200 metre ise yol bu yolun önce 600 metresine ulaşmalı daha sonra kalan 600 metrenin önce 300 metresine sonra 150 metresine........yani burada sonsuz iş kavramı ortaya çıkıyor
bir başka çerçeveden de bakarsak önce aşil, yarışa başlarken, aşil 1200 metrelik yolda 1200 metrenin önce yarısına yani 600 metreye ulaşmalı ama 600 metreye ulaşmak için ise önce 300 metreye.
300 metreye ulaşması için önce 150 metreye varmalı.ama 150 metre için önce 75 metreye varmalı......bu böyle gittiğinde aşil yerinden bile kıpırdayamaz.
alında bunların bir kısmı günümüz fiziği ile çözüldü .(özellikle teorik fizik bir çok açıklama getirdi)
fakat bu sorun bir kısım felsefeciler tarafından savunulmaya devam ediyor işin ilginci tam olarak aksi kanıtlanamadı.
elbette ,gerçek yaşamda böyle olmuyor ama felsefi temelk,de halen çürütülemedi ve 25 asırdır bu felsefi karşı duruş devam ediyor
kaplumbağa ile aşil in yarışı en az 25 asırdır felsefecilerin uzlaşamadığı bir konudur.
zenon paradoksu olarak bilinir.
olayı şöyle anlatalım.mesela aşil saatte 600 metre yol alsın.kaplumbağa ise saatte 60 metre yol alsın.biz bunları şimdilik böyle farzedelim
ve yarışa kaplumbağa, 600 metre önce başlasın
1 saat sonra aşil 600 metreye ulaşacaktır.kaplumbağa ise 660 metreye ulaşmış olacaktır.10 dakika sonra aşil 700 metreye varırken kaplumbağa 670 metrede olacaktır yani aşil,1 saat 10 dakikadan dahada kısa bir sürede kaplumbağayı geçecektir.şimdi asıl sorun 25 asırdır bunun halen tarşılıyor olması
evet gerçek yaşamda da böyle olur ama felsefi temelde halen uzlaşı yok
sebebi ise şu.
aşil,kaplumbayı yakalamak için sonsuz iş yapması gerekiyor.önce x1 yoluna sonra x2 yoluna ...yani sonsuz iş yapması gerekiyor.
bir başka yaklaşım ise şu.aşil, kaplumbayı yakalamak için mesela 1200 metre ise yol bu yolun önce 600 metresine ulaşmalı daha sonra kalan 600 metrenin önce 300 metresine sonra 150 metresine........yani burada sonsuz iş kavramı ortaya çıkıyor
bir başka çerçeveden de bakarsak önce aşil, yarışa başlarken, aşil 1200 metrelik yolda 1200 metrenin önce yarısına yani 600 metreye ulaşmalı ama 600 metreye ulaşmak için ise önce 300 metreye.
300 metreye ulaşması için önce 150 metreye varmalı.ama 150 metre için önce 75 metreye varmalı......bu böyle gittiğinde aşil yerinden bile kıpırdayamaz.
alında bunların bir kısmı günümüz fiziği ile çözüldü .(özellikle teorik fizik bir çok açıklama getirdi)
fakat bu sorun bir kısım felsefeciler tarafından savunulmaya devam ediyor işin ilginci tam olarak aksi kanıtlanamadı.
elbette ,gerçek yaşamda böyle olmuyor ama felsefi temelk,de halen çürütülemedi ve 25 asırdır bu felsefi karşı duruş devam ediyor