Orijinalini görmek için tıklayınız : Alevİ SÖzcÜĞÜnÜn Etİmolojİsİ


hena
27.03.2006, 03:22
Alevi sözcüğünün kökeni, Arapça'dır. Aslı “Ali”dir.

Ali; yüce, ulu anlamına gelen bir sözcüktür ve tarihte Hazret-i Ali'nin kimliği ile özdeşleşmiş bir isimdir.

Alevi, Ali sözcüğüne, mensubiyet-aitlik-özdeşlik anlamı katan “-i” sonekinin eklenmesi ile oluşmuştur ve dilbilgisinde türemiş sözcükler grubundandır.

Ali, sözcüğüne yandaşlık, aitlik anlatan -i eki ****ırken araya “-v-” kaynaştırma sesi girer ve sözcük “Alevi” halini alır.

Aynı etimolojik durumu, Hamza sözcüğünde de görebiliriz. Hamza yandaşları, Hamza yolundan gidenler anlamına gelen Hamzavi sözcüğünde de aynı yapısal durum oluşmuştur. Bu ses değişimi, türeme sürecinde benzer başka kelimelerde bol bol görülür: “Dünya”dan türetilen “dünye-vi, “bünye”den türetilen “bünye-vi”, “daire”den “dairevi”, “mana”dan “manevi” gibi...

Alevi sözcüğünün bu etimolojisini bilmeyenlerle Alevi kavramını çarpıtmak isteyenler, “Alevi”yi, “Alev” sözcüğüne bağlamak yanlışlığına düşmüşlerdir. Böylece de Alevi sözcüğüne, “Aleve, ateşe tapanlar” anlamını vermeye çabalamışlardır.

Bu oyuna başvuran iki kesim olmuştur. Birincileri, geçmişte Alevi düşmanlığını devam ettiren Sünni kesimden bazı yazarlar, sözde bilimadamlarıdır. Ne yazık ki sözlüklere, ansiklopedilere bile bu yakıştırma girmiştir.

Diğeri ise Aleviliğin Zerdüştlükten çıktığını iddia eden Kürt kökenli bazı angaje yazarlardır. Aleviliğin Kürt kültürünün ürünü olduğunu ileri süren Cemşit Bender ve benzerleri, tarihi gerçekleri güncel siyasal amaçlar uğruna değiştirmeye çabalamışlardır.

Aleviliği Kürtlere bağlamaya çalışanlar, giderek onun Hazreti Ali ile bile ilgisinin olmadığını iddia etmeye başladılar. Bu konuda, “Alisiz Alevilik” adlı (Faik Bulut) kitap yazıldı. Geçmişte Muaviye yönetimine ve zalim Abbasi halifelerine yaranmak için kitap yazan Sünni ulemanın eserlerini temel alan bu yazar, Hazreti Ali'yi karalamak için elinden geleni yapıyor. Amaç, Ali ile, İslamla Aleviliğin bağını kopartmak. Buna bağlı olarak da da Aleviliğin kökeninin “alev “ olabileceğini iddia ediyor.

Bu anlayışa bir başka kanattan da destek gelmektedir. Türkiye'de, Aleviliğin Hazret-i Ali ile ve sonuçta da İslamiyet'le ilgisi olmadığını iddia edecek kadar politikleşmiş kişiler de ortaya çıkmıştır.

Bunlar, Alevi kitleyi dindışı bir çizgiye çekmeye çalışan grupçuklardır. Onlar da Aleviliğin Ali ile değil alev ile bağlantılı olduğunu iddia etmektedirler. “Alevilerin başı Kuran'a bağlıdır.” deyip bundan dönenler (Nejat Birdoğan) “Kızılbaşlığın İslamdışı özellikleri! ”ni anlayamayıp “Alevilik İslamdışıdır”a dönüştürenler, bu gruptandır. Asıl amaçları dine karşı mücadele olan bu kişiler, sonuçta Alevileri karalamak için onları Aleve tapanlar gibi gösteren Sünni yobazlarla aynı kampta buluşmuş oldular.

colddream
27.03.2006, 21:00
insanlar zaman içerisinde öyle ideolijilere kapılmıştırki Hz. Ali yandaşı olan gruba ilk başta Aliler denmiştir. Zaman akımı içerisinde bu fikirler öyle dejenarasyona uğratılıp yanlış kutuplara sürükleniyorlar. Toplum neyi savundugunu bilmiyor aslında sadece karşı tarafın tezlerini e fikirlerini çürütme amaçlı yapılandırmalara gidilmiş. Fakat gözden kaçan çok şey var eger ki aleviyim diyorsanız alevi olmamanın gerek sinimlerinden birincisi Allah kuran HZ.Muhammet ve Hz. Ali birlik ve düşüncelerine sahip olamktır. Sen güzel bir açıklama yapmışsın teşekkürler okuyup anlayana.

şavolanlı
28.03.2006, 02:36
insanlar zaman içerisinde öyle ideolijilere kapılmıştırki Hz. Ali yandaşı olan gruba ilk başta Aliler denmiştir. Zaman akımı içerisinde bu fikirler öyle dejenarasyona uğratılıp yanlış kutuplara sürükleniyorlar. Toplum neyi savundugunu bilmiyor aslında sadece karşı tarafın tezlerini e fikirlerini çürütme amaçlı yapılandırmalara gidilmiş. Fakat gözden kaçan çok şey var eger ki aleviyim diyorsanız alevi olmamanın gerek sinimlerinden birincisi Allah kuran HZ.Muhammet ve Hz. Ali birlik ve düşüncelerine sahip olamktır. Sen güzel bir açıklama yapmışsın teşekkürler okuyup anlayana.

zaten alevilerde allah kuran muhammet ve ali aşkı sevgisi mevcuttur.aleviler itikatli insanlardır.imanın şartlarını aleviler zaten yerine getirmektedir.asıl olan hak sevgisi allah sevgisidir.ve ehlibeyt soyuna saygıdır.alevi kelimeside yukarda arkadaşımızın dedigi gibi arapça kökenlidir aliyi seven onun yolunda olan anlamına gelir zaten alevilikte ozaman cıkmıştır.

lion12
28.03.2006, 12:54
Ya canlar aralarında gerçekten öyle adamlar var ki;Hz.Ali'nin kitaplarını okuduğum için bana ''Sen ne okuyorsun ki o kitapları ....mu var yani diyenler bile var.Buraya yazmak istemedim o kelimeyi dostlar neyse.

Dogan24
30.03.2006, 22:40
eline ve yüregine sağlık canlar sağolun siz ve sizin gibi özune sadık canlar oldugu sürece bizleri hiç bir güç etkilemez birlik budur birlikdelik budur işde sağolun var olun erenlerimizin sevgi ve sevkati yüreğinizden eksik olmaya .....

aliservetdemir
31.03.2006, 22:50
Aleviliği anlamak ve yaşamak salt Mekke-Medine merkezli alınmamalıdır. Bu kavram tüm Arap-İran ve Türk halklarından soyutlanamaz. Her yapının yararlanıcılar vardır. Her yapıda acı çekenler vardır. İşte bu üç toplumun böyle bir yanı olmaklıdır. Haksızlığa uğrayıp itilmiş bu toplumların ortak bir değeridir alevilik. Yıllarca deyiş dinlerim. Hep içimi acıtır. Deyişleriyle bu anlayış hep acılara uğramış ve uğratılmıştır. Bakın Türk Alevilerine. Toplumun hep fakir unsurlarıdır. En sert coğrafyalarda yaşayanlar hep onlardır. Canlar biraz da bu yönleri dillendirirse sevinirim.